Pozwolenie na budowę wydaje starosta (w miastach na prawach powiatu prezydent miasta) w ciągu 65 dni od złożenia wniosku. Dla domu jednorodzinnego nie płacisz opłaty skarbowej, a decyzja wygasa, jeśli nie zaczniesz budowy w ciągu 3 lat od dnia, w którym stała się ostateczna. Wniosek PB-1 złożysz papierowo albo online przez portal e-Budownictwo.
Stan prawny na: 11 listopada 2026 r.
Spis treści
Kiedy potrzebujesz pozwolenia na budowę
Zasadą jest pozwolenie na budowę (art. 28 Prawa budowlanego). Wyjątki, w których wystarczy zgłoszenie albo nic, wymienia art. 29. Dla domu jednorodzinnego masz trzy możliwości:
| Sytuacja | Tryb | Termin urzędu |
|---|---|---|
| Dom jednorodzinny, którego obszar oddziaływania wychodzi poza Twoją działkę | pozwolenie na budowę | 65 dni |
| Wolno stojący dom jednorodzinny oddziałujący tylko na Twoją działkę (art. 29 ust. 1 pkt 1) | zgłoszenie z projektem lub, na wniosek, pozwolenie | 21 dni na sprzeciw |
| Dom do 70 m² powierzchni zabudowy, maks. dwie kondygnacje, na własne potrzeby mieszkaniowe (art. 29 ust. 1 pkt 1a) | zgłoszenie | 21 dni na sprzeciw |
Obszar oddziaływania obiektu określa projektant w projekcie. To teren, na którym budynek wprowadza ograniczenia w zagospodarowaniu sąsiednich działek, np. przez odległości od granicy czy zacienienie. Nawet jeśli przysługuje Ci zgłoszenie, możesz wystąpić o pozwolenie. Niektórzy inwestorzy wybierają tę drogę, bo decyzja daje większą pewność, zwłaszcza przy kredycie.
Dokumenty do wniosku o pozwolenie na budowę
Lista wynika z art. 33 ust. 2 Prawa budowlanego. Dla typowego domu jednorodzinnego przygotuj:
- Wniosek na urzędowym formularzu PB-1.
- Projekt zagospodarowania działki lub terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany: w wersji papierowej w 3 egzemplarzach albo w wersji elektronicznej.
- Oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (formularz PB-5), składane pod rygorem odpowiedzialności karnej.
- Decyzję o warunkach zabudowy, jeśli dla działki nie ma planu miejscowego. Jak ją uzyskać po reformie, piszemy w tekście o warunkach zabudowy.
- Opinie, uzgodnienia i pozwolenia wymagane przepisami odrębnymi, np. zgodę zarządcy drogi na zjazd czy pozwolenie konserwatora zabytków.
- Pełnomocnictwo z dowodem zapłaty 17 zł opłaty skarbowej, jeśli sprawę prowadzi za Ciebie np. projektant.
Projektu technicznego nie dołączasz do wniosku. Musi być gotowy przed rozpoczęciem robót.
Ważne: dotychczasowe rozporządzenie o warunkach technicznych dla budynków przestało obowiązywać we wrześniu 2026 r., a nowe nie zostało ogłoszone. Jeśli Twój projekt powstał według dotychczasowych przepisów, złóż razem z wnioskiem oświadczenie inwestora o ich stosowaniu. Możliwość ta obowiązuje do 20.03.2028 r. (art. 102a Prawa budowlanego). Szczegóły: warunki techniczne po 20.09.2026.
Wniosek o pozwolenie na budowę online
Wniosek możesz złożyć przez rządowy portal e-Budownictwo prowadzony przez Główny Urząd Nadzoru Budowlanego. Postępowanie jest takie samo jak przy wniosku papierowym, ale nie musisz drukować projektu w trzech egzemplarzach.
Krok po kroku
- Wejdź na portal e-Budownictwo i wybierz formularz PB-1.
- Wypełnij dane inwestora, pełnomocnika (jeśli jest), adres do doręczeń elektronicznych i dane zamierzenia budowlanego.
- Dołącz projekt w formacie PDF. Projektant musi podpisać plik projektu elektronicznie (podpisem kwalifikowanym, zaufanym albo osobistym), cały plik, a nie pojedyncze strony.
- Dołącz oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością, decyzję WZ i pozostałe dokumenty jako pliki.
- Podpisz wniosek elektronicznie i wyślij go do właściwego starostwa.
- Zachowaj urzędowe poświadczenie przedłożenia, bo od daty złożenia liczy się termin 65 dni.
Jeśli nie masz kwalifikowanego podpisu elektronicznego, wystarczy podpis zaufany oparty na profilu zaufanym albo podpis osobisty z e-dowodu. Oba są bezpłatne. Plik PDF podpisujesz w usłudze podpisu na stronie gov.pl, a podpisany dokument dołączasz do wniosku.
Wskazówka: portal sprawdza tylko kompletność pól formularza. Za kompletność załączników odpowiadasz Ty. Brak dokumentu skończy się wezwaniem do uzupełnienia, a termin 65 dni biegnie dopiero od uzupełnienia braków.
Ile czeka się na pozwolenie na budowę
Starosta ma 65 dni od złożenia wniosku na wydanie decyzji (art. 35 ust. 6). Jeśli nie zmieści się w terminie, wojewoda wymierza mu karę 500 zł za każdy dzień zwłoki. Do terminu nie wlicza się okresów na uzupełnienie braków i zawieszenia postępowania.
Po doręczeniu decyzji strony mają 14 dni na odwołanie do wojewody. Budowę możesz zacząć, gdy decyzja stanie się ostateczna. Jeśli wszystkie strony zrzekną się prawa do odwołania, decyzja staje się ostateczna wcześniej.
Kto jest stroną postępowania
Stroną jest inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści i zarządcy nieruchomości w obszarze oddziaływania obiektu. Dlatego sąsiad, na którego działkę oddziałuje Twój dom, może się odwołać. W trybie zgłoszenia takiej możliwości nie ma.
Ile kosztuje pozwolenie na budowę
Sama decyzja dla domu jednorodzinnego jest bezpłatna. Ustawa o opłacie skarbowej zwalnia czynności urzędowe w sprawach budownictwa mieszkaniowego, z wyjątkiem decyzji o warunkach zabudowy. Płacisz natomiast za dokumenty potrzebne do wniosku.
| Pozycja | Koszt (stan na 11.2026) |
|---|---|
| Pozwolenie na budowę domu jednorodzinnego | 0 zł |
| Pozwolenie na budowę innego budynku (np. niemieszkalnego, poza działalnością gospodarczą i rolniczą) | 48 zł |
| Pozwolenie na budowę budynku na działalność gospodarczą (inną niż rolnicza i leśna) | 1 zł za m² powierzchni użytkowej, maks. 539 zł |
| Pełnomocnictwo | 17 zł |
| Decyzja o warunkach zabudowy (gdy nie ma planu) | 598 zł |
| Wypis z planu miejscowego | 30 zł (do 5 stron) lub 50 zł |
| Wyrys z planu miejscowego | 20 zł za stronę A4, maks. 200 zł |
| Mapa do celów projektowych, projekt, adaptacja | według wyceny geodety i projektanta |
Największy wydatek to projekt i mapa do celów projektowych. Ich ceny nie są regulowane. Pełny budżet budowy omawiamy w tekście ile kosztuje budowa domu.
Ile jest ważne pozwolenie na budowę
Decyzja wygasa, jeśli budowy nie rozpoczęto przed upływem 3 lat od dnia, w którym stała się ostateczna, albo jeśli budowę przerwano na dłużej niż 3 lata (art. 37 ust. 1). Rozpoczęcie budowy to podjęcie prac przygotowawczych, np. geodezyjne wytyczenie obiektu, wpisane do dziennika budowy.
Po wygaśnięciu decyzji musisz uzyskać nowe pozwolenie, co przy zmianie przepisów może oznaczać przeprojektowanie domu. Jeśli sprzedajesz działkę z pozwoleniem, nabywca może przenieść decyzję na siebie za zgodą Twoją jako dotychczasowego inwestora.
Podstawa prawna: art. 28, 29, 32–37 ustawy – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. 2026 poz. 524 ze zm.); załącznik do ustawy o opłacie skarbowej (t.j. Dz.U. 2026 poz. 1395).
Lista kontrolna przed złożeniem wniosku
- Dla działki obowiązuje plan miejscowy albo masz ostateczną decyzję WZ.
- Projekt zagospodarowania i architektoniczno-budowlany są zgodne z planem lub WZ.
- Projekt sprawdził projektant sprawdzający (jeśli wymagane) i jest podpisany.
- Masz uzgodnienia: zjazd, przyłącza, ewentualnie konserwator lub ochrona przyrody.
- Wypełniłeś oświadczenie PB-5 o prawie do dysponowania nieruchomością.
- Zdecydowałeś, czy składasz oświadczenie o stosowaniu dotychczasowych warunków technicznych.
- Masz pełnomocnictwo i dowód zapłaty 17 zł, jeśli działa pełnomocnik.
Cały proces od działki do odbioru opisujemy w poradniku budowa domu krok po kroku. Więcej przepisów znajdziesz w dziale Formalności i prawo.
Najczęściej zadawane pytania
Ile się czeka na pozwolenie na budowę?
Urząd ma 65 dni od złożenia kompletnego wniosku, a potem 14 dni biegnie termin na odwołanie. W praktyce od złożenia wniosku do ostatecznej decyzji mijają zwykle 2–3 miesiące, dłużej przy brakach w dokumentach.
Ile jest ważne pozwolenie na budowę?
3 lata od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna. Jeśli w tym czasie rozpoczniesz budowę, pozwolenie nie wygasa, o ile nie przerwiesz budowy na dłużej niż 3 lata.
Ile kosztuje pozwolenie na budowę domu?
Decyzja dla domu jednorodzinnego jest zwolniona z opłaty skarbowej. Płacisz za projekt, mapę do celów projektowych, ewentualnie 598 zł za decyzję WZ i 17 zł za pełnomocnictwo.
Czy można złożyć wniosek o pozwolenie na budowę przez internet?
Tak, przez portal e-Budownictwo. Wniosek i projekt podpisujesz elektronicznie, np. podpisem zaufanym z profilu zaufanego, i wysyłasz do starostwa.
Tekst ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Stan prawny na 11.11.2026.
Źródła
- Ustawa – Prawo budowlane, t.j. Dz.U. 2026 poz. 524 (art. 28–37, 41) – dostęp 11.11.2026
- Dz.U. 2026 poz. 1161 – art. 102a–102c Prawa budowlanego – dostęp 11.11.2026
- Ustawa o opłacie skarbowej, t.j. Dz.U. 2026 poz. 1395 – dostęp 11.11.2026
- GUNB – portal e-Budownictwo – dostęp 11.11.2026
- GUNB – wzory wniosków, zgłoszeń i zawiadomień – dostęp 11.11.2026
